Năm 2024 đánh dấu một cột mốc đặc biệt trong lịch sử nhập cư của Đức khi quốc gia này cấp quốc tịch cho gần 292.000 người nước ngoài, mức cao nhất kể từ khi dữ liệu nhập tịch được ghi nhận từ năm 2000. Con số này tăng khoảng 46% so với năm 2023, cho thấy sức hút ngày càng lớn của Đức đối với người nhập cư và phản ánh những thay đổi đáng kể trong chính sách quốc tịch của quốc gia lớn nhất châu Âu.
Sự gia tăng mạnh mẽ này không chỉ là một số liệu thống kê đáng chú ý mà còn phản ánh cách các quốc gia phát triển đang điều chỉnh chiến lược dân số, lao động và phát triển kinh tế trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.
Đức đang thay đổi cách tiếp cận đối với người nhập cư
Trong nhiều thập kỷ, Đức được biết đến là một trong những nền kinh tế mạnh nhất thế giới nhưng đồng thời cũng là quốc gia có các quy định nhập quốc tịch khá chặt chẽ so với nhiều nước phát triển khác.
Tuy nhiên, bức tranh này đang thay đổi.
Từ tháng 6/2024, Luật Quốc tịch mới của Đức chính thức có hiệu lực, mang đến một số cải cách quan trọng nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại nước này.
Theo đó, thời gian cư trú tối thiểu để đủ điều kiện xin nhập quốc tịch được rút ngắn từ 8 năm xuống còn 5 năm. Đối với những cá nhân có khả năng hội nhập tốt, đóng góp nổi bật cho xã hội hoặc đạt trình độ ngôn ngữ cao, thời gian này thậm chí có thể được xem xét ngắn hơn.
Một trong những thay đổi được quan tâm nhất là việc Đức mở rộng chính sách công nhận song tịch. Trước đây, nhiều người muốn trở thành công dân Đức phải từ bỏ quốc tịch gốc. Nay, trong phần lớn trường hợp, người nhập quốc tịch có thể giữ quốc tịch hiện tại đồng thời sở hữu hộ chiếu Đức.
Đây được xem là bước chuyển quan trọng giúp Đức trở nên cạnh tranh hơn trong cuộc đua thu hút nhân tài toàn cầu.
Những cộng đồng nào đang trở thành công dân Đức?
Theo số liệu được công bố, người Syria tiếp tục là nhóm được nhập quốc tịch nhiều nhất trong năm 2024.
Điều này phần lớn xuất phát từ làn sóng người tị nạn đến Đức trong giai đoạn 2015–2016. Sau gần một thập kỷ sinh sống, làm việc và hội nhập, nhiều người trong số họ đã đáp ứng đủ điều kiện để trở thành công dân Đức.
Bên cạnh đó, lượng người nhập quốc tịch đến từ Thổ Nhĩ Kỳ, Iraq, Afghanistan và Nga cũng ghi nhận mức tăng đáng kể.
Đặc biệt, số công dân Nga được cấp quốc tịch Đức tăng mạnh trong những năm gần đây, phản ánh những biến động địa chính trị và xu hướng dịch chuyển dân cư đang diễn ra tại châu Âu.
Những con số này cho thấy Đức không chỉ là điểm đến của người lao động quốc tế mà còn đang trở thành nơi xây dựng cuộc sống lâu dài cho hàng trăm nghìn gia đình từ khắp nơi trên thế giới.
Vì sao Đức cần nhiều người nhập cư hơn?
Đằng sau các cải cách về quốc tịch là một bài toán kinh tế dài hạn.
Giống nhiều quốc gia châu Âu khác, Đức đang phải đối mặt với tình trạng dân số già hóa nhanh chóng. Tỷ lệ sinh thấp trong nhiều năm khiến lực lượng lao động suy giảm, trong khi nhu cầu nhân sự ở các ngành công nghiệp, công nghệ, y tế và dịch vụ vẫn tiếp tục tăng.
Theo nhiều nghiên cứu, nền kinh tế Đức sẽ cần hàng trăm nghìn lao động có tay nghề mới mỗi năm để duy trì tốc độ tăng trưởng và khả năng cạnh tranh quốc tế.
Trong bối cảnh đó, việc tạo điều kiện cho người nước ngoài sinh sống lâu dài và trở thành công dân Đức được xem là một phần trong chiến lược phát triển quốc gia.
Không chỉ đơn thuần là giải quyết bài toán lao động, các chính sách mới còn nhằm giữ chân nguồn nhân lực chất lượng cao, tăng mức độ gắn kết xã hội và thúc đẩy sự ổn định dân số trong dài hạn.
Đức không phải trường hợp duy nhất
Những thay đổi tại Đức thực chất là một phần của xu hướng rộng lớn hơn đang diễn ra trên toàn cầu.
Nhiều quốc gia phát triển hiện nay đang cạnh tranh để thu hút nhân tài, doanh nhân, nhà đầu tư và lao động tay nghề cao thông qua các chương trình cư trú hoặc quốc tịch.
Bồ Đào Nha tiếp tục duy trì sức hấp dẫn với các chương trình cư trú linh hoạt dành cho nhà đầu tư và người có thu nhập thụ động.
Hy Lạp đang thu hút sự quan tâm của nhiều gia đình quốc tế thông qua chương trình Golden Visa, mở ra cơ hội tiếp cận khu vực Schengen.
Panama nổi bật với các lựa chọn thường trú nhân dành cho nhà đầu tư và người muốn đa dạng hóa nơi cư trú.
Trong khi đó, nhiều quốc gia khác đang liên tục điều chỉnh chính sách để tạo lợi thế cạnh tranh trong việc thu hút dòng vốn và nguồn nhân lực quốc tế.
Quốc tịch thứ hai và cư trú toàn cầu đang trở thành xu hướng
Nếu trước đây, việc định cư thường xuất phát từ nhu cầu tìm kiếm cơ hội việc làm hoặc đoàn tụ gia đình, thì ngày nay động lực đã trở nên đa dạng hơn rất nhiều.
Ngày càng nhiều cá nhân và gia đình chủ động xây dựng kế hoạch cư trú quốc tế nhằm:
- Đa dạng hóa nơi sinh sống và làm việc.
- Tạo cơ hội giáo dục quốc tế cho con cái.
- Tăng khả năng tiếp cận các thị trường kinh doanh toàn cầu.
- Tối ưu hóa việc quản lý tài sản xuyên biên giới.
- Nâng cao tính linh hoạt trong di chuyển quốc tế.
- Chuẩn bị phương án dự phòng cho tương lai gia đình.
Trong bối cảnh thế giới liên tục thay đổi, quyền cư trú hoặc quốc tịch tại một quốc gia thứ hai đang được nhìn nhận như một tài sản chiến lược, mang lại sự chủ động và khả năng thích ứng cao hơn cho cá nhân cũng như gia đình.
Góc nhìn từ Chìa Khóa Định Cư
Kỷ lục nhập quốc tịch của Đức trong năm 2024 không chỉ là một dấu mốc đối với riêng quốc gia này mà còn là minh chứng rõ ràng cho xu hướng toàn cầu hóa quyền cư trú và quốc tịch.
Các quốc gia đang ngày càng cởi mở hơn trong việc thu hút cư dân quốc tế, đồng thời người dân trên thế giới cũng chủ động hơn trong việc tìm kiếm những lựa chọn cư trú phù hợp với mục tiêu tài chính, giáo dục và phát triển lâu dài.
Đối với các nhà đầu tư và gia đình Việt Nam, đây là thời điểm thích hợp để tìm hiểu các chương trình cư trú và định cư quốc tế, từ đó xây dựng chiến lược dài hạn dựa trên nhu cầu thực tế của từng gia đình.
Với hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực đầu tư định cư và cư trú quốc tế, Chìa Khóa Định Cư luôn cập nhật những thay đổi mới nhất từ các thị trường trọng điểm nhằm hỗ trợ khách hàng đưa ra quyết định phù hợp, minh bạch và hiệu quả trên hành trình mở rộng cơ hội toàn cầu.
